Quantumtechnologie heeft de potentie om de samenleving ingrijpend te veranderen. Maar hoe kun je burgers effectief informeren over technologie en wetenschap die zo ingewikkeld en raadselachtig is? Promovendus Aletta Meinsma deed er onderzoek naar.

Promotie

Vrijdagmiddag 1 oktober. Locatie: een van de meest trilvrije plekken ter wereld. In dit decor lanceerden Leidse onderzoekers Quantum Leiden. Deze topwetenschappers van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen doen al decennia op het hoogste niveau onderzoek naar quantum-technologieën, en naar hoe…

Boter-kaas-en-eieren, maar dan met quantumeffecten. Zo leer je de beginselen van quantumtechnologie in een fluitje van een cent. Daar zet onderzoeker Evert van Nieuwenburg op in met zijn nieuwe start-up: QuantumPlayed. ‘Quantum is overal om ons heen en zo kan iedereen erover leren.’

Zijn quantumcomputers de wetenschappelijke doorbraak van onze tijd? In deze podcast geeft natuurkundeprofessor Carlo Beenakker uitleg over quantumtechnologie.

Wat is onze toekomst met quantum en hoe betrekken we mensen daarbij? Om die vraag draaide het Gala voor Quantum en Samenleving in een uitverkocht TivoliVredenburg op 14 maart. Leidse onderzoekers Julia Cramer en Evert van Nieuwenburg waren erbij.

De Leidse natuurkundigen Carlo Beenakker en Bas Hensen ontvangen 35 miljoen euro in een consortium met onderzoekers van QuTech en de TU Delft. Ze gaan de fundamentele grenzen van de quantumfysica onderzoeken.

Quantumtechnologieën zijn wereldwijd in trek, maar Leidse studenten konden zich er tot op heden niet in specialiseren. Daar gaat de nieuwe master QIST (Quantum Information Science and Technology) verandering in brengen. Onderzoeker en docent Jordi Tura i Brugués: ‘We moeten de volgende generatie quantum-ingenieurs…

Leidse natuurkundigen schreven het script en zorgden ervoor dat alle experimenten in de voorstelling natuurkundig klopten. De aftrap van hét grote educatieproject van het Amsterdam Light Festival was een groot succes. En er komt nog veel meer aan.

Quantum speelt een grote rol in de technologie van de toekomst, maar de meeste mensen weten er weinig van af. Leidse wetenschappers Evert van Nieuwenburg en Julia Cramer vertellen bij het NPO 1 radioprogramma ‘Villa Van den Berg’ waarom wij meer over quantumtechnologie moeten praten.

De nationale quantumcursus maakt de wereld van de allerkleinste deeltjes toegankelijker voor iedereen. Quantumexpert Julia Cramer is het gezicht van de cursus en was bij de lancering. En wat is daarvoor een betere plek dan Madurodam - waar alles klein is?

Quantumtechnologie, statistiek en een enquête met memes: over zulk onderzoek hoor je niet elke dag. Julia Cramer (Leids Instituut voor Onderzoek in de Natuurkunde) en Sanne Willems (Instituut Psychologie) onderzoeken hoe mensen tegen quantum aan kijken.

Promovendus Vincent Koeman wil dat echt iedereen met quantum in aanraking komt. Hoe hij dat doet? Met een quantum pop-up tentoonstelling in de lokale bibliotheek én op Lowlands Science. Hij vertelt erover in het Leidsch Dagblad en New Scientist.

Wetenschapsjournalist Anna Gimbrère en natuurkundige Julia Cramer openen op woensdag 17 december de Quantum Escape Room in Eindhoven. Leidse onderzoekers werkten nauw samen met de ontwerpers om de escaperoom niet alleen spannend, maar ook écht quantum te maken.

‘Quantumtechnologie gaat de wereld veranderen, maar mensen voelen zich er niet mee verbonden. Dat wil ik veranderen’, zegt Julia Cramer van de Universiteit Leiden. Ze creëert overal kansen om mensen vol enthousiasme iets te vertellen over quantum én doet onderzoek naar hoe quantum leeft in de samenl…

Met nieuwe borden in de stad en een vernieuwde website leren alle inwoners en bezoekers van Leiden spectaculaire Leidse ontdekkingen kennen. De wetenschapsroute Leiden Discoveries is ter ere van het lustrum vernieuwd en gelanceerd op de Nacht van Ontdekkingen.

Opening van het Quantum Delta NL (QDNL) Talent & Learning Centre (TLC) Leiden-Delft.

Quantum Rules lab van Leiden Universiteit biedt proefjes en experimenten voor middelbare scholieren om te leren over kwantum natuurkunde. Henk Buisman vertelt over het 5 jarige jubileum.

Hoe weten we waar een quantumcomputer goed voor is, terwijl die nog niet gebouwd is? Dat onderzocht promovendus Casper Gyurik door twee begrippen die je vaak hoort te combineren: quantum computing en machine learning.

Maar liefst zes Leidse projecten ontvangen een subsidie voor quantumonderzoek van het nationaal groeifrondsprogramma Quantum Delta NL en de NWO. Om quantumtechnologie te stimuleren is namelijk niet alleen het bedrijfsleven hard nodig, maar ook de wetenschap. Onderzoek naar nieuwe sensoren, snellere…

Drie quantumveilige cryptografiemethoden zijn sinds deze week gestandaardiseerd voor wereldwijd gebruik. Léo Ducas is medeontwerper van de twee primaire PQC-methoden die voor deze standaardisatie zijn geselecteerd. Ducas maakt deel uit van de Cryptologie-groep van Centrum Wiskunde & Informatica (CWI)…

Met 2D-materialen ontwikkelde natuurkundestudent Romme van der Kemp een nanochip die behalve extreem klein ook nog schaalbaar is. Dat is nodig om allerlei technologieën nóg beter, nóg sneller en nóg kleiner te maken. Voor zijn onderzoek is hij genomineerd voor de FWN Young Talent Award 2023.

Computerwetenschapper Tim Coopmans gebruikt pen, papier en gewone computers om de best mogelijke quantumcomputer te simuleren. Hij vertelt over zijn onderzoek en hoe dit helpt om een bruikbare quantumcomputer sneller werkelijkheid te maken. ‘Ik hoop dat ik zal meemaken dat quantumcomputers echt iets…

Vedran Dunjko benoemd tot hoogleraar quantumcomputing aan de Universiteit Leiden, Nederland.

Een grote beurs voor onderzoek naar ‘machine learning’ algoritmes voor quantumcomputers. Met deze ERC Consolidator-beurs hopen Vedran Dunjko en zijn collega’s te ontdekken welke problemen uit de echte wereld een quantumcomputer sneller kan oplossen dan een normale.

Lezing, Tuesday Talks: Science Insights

Lezing, NGL-lezing

Goldband, Skrillex, Róisín Murphy en … quantum: die laatste is niet de naam van een band, maar ze behoort wel degelijk tot de line up van Lowlands. Wetenschappers van de Universiteit Leiden gebruiken het festival om onderzoek te doen naar de allerkleinste deeltjes.

Zwaartekracht en quantummechanica zijn allebei succesvolle theorieën. Maar de twee verenigen? Dat is zo makkelijk niet. Tjerk Oosterkamp en Dennis Uiterbroek leggen uit in het NRC hoe ze quantumzwaartekracht proberen te meten in het lab.

De tweede quantumrevolutie is in volle gang met allerlei nieuwe technologieën die binnen handbereik komen. Dat biedt veel kansen, maar ook uitdagingen. Leiden en Delft slaan daarom de handen ineen.

Een groot gedeelte van het werk van Serge Fehr, hoogleraar quantum informatietheorie, is abstract en theoretisch en voor maar weinig mensen te begrijpen. Toch helpt zijn werk om de digitale wereld veiliger te maken, zodat wij ook in de toekomst allemaal probleemloos kunnen blijven internetbankieren…

Petr Steindl werkt aan quantumstippen in optische microholtes voor zijn phd onderzoek. Hij manipuleert enkele fotonen om complexe lichtstructuren te bouwen. Toepassingen zijn veilige quantumcommunicatie en de poorten in een quantumcomputer.

Hij was jarenlang actief in verschillende managementfuncties bij het LION en ook na zijn pensioen is hij nog zeer betrokken. Hoogleraar Jan Aarts leidt de Leidse hub van het groeifonds Quantum Delta NL en is nu tijdelijk verantwoordelijk voor de landelijke onderwijsactiviteiten. Zo bouwt hij mee aan…

Honderden TEDx-talks kijken en analyseren, ook dat kan onderzoek zijn. Zo blijkt uit het werk van promovendus Aletta Meinsma, die mogelijke problemen in populaire communicatie over quantumtechnologieën bestudeert. Ze legt uit hoe ze dit aanpakt en waarom het zo belangrijk is.

Jianfeng Ge and Milan Allen of Leiden University look for majorana quasiparticles using shot noise measurements

Waarom gedraagt de natuurkunde op de allerkleinste schaal zich anders dan we gewend zijn in het normale leven? Dat is een vraag waar quantumfysici zich mee bezighouden. Hoogleraar Carlo Beenakker licht in de Volkskrant toe dat de wetten van de quantummechanica niet alleen gelden voor de kleinste deeltjes,…

Het onderzoek van natuurkundige Kaveh Lahabi naar quantummaterialen heeft geleid tot de oprichting van een nieuw bedrijf: QuantaMap. Samen met zijn collega's ontwikkelde hij een sensor die de productie van quantumcomputerchips zal verbeteren. ‘Dat wat ik nodig heb voor mijn fundamentele natuurkunde-onderzoek…

Het bewijs dat een quantumcomputer sneller is dan een normale is een stap dichterbij gekomen. Na een doorbraak in het versnellen van klassieke algoritmen, toonden onderzoekers Vedran Dunjko en Casper Gyurik aan dat slechts één quantumalgoritmen zijn klassieke tegenhanger kon verslaan. Ze vertellen over…

Carlo Beenakker is benoemd tot Fellow van de American Association for the Advancement of Science (AAAS), de organisatie achter het vaktijdschrift Science. Onder de Fellows is hij de derde Nederlander en eerste Leidse onderzoeker.