In Amsterdam zijn onlangs QR-codes geplaatst die de duistere geschiedenis laten zien achter historische figuren die genoemd worden op straatnaamborden. Emeritus hoogleraar koloniale en postkoloniale geschiedenis Gert Oostindie praat hierover bij de Volkskrant.

Workshop

Het Caribisch gebied van vandaag is fundamenteel gevormd door haar koloniale verleden en globalisering. Als gevolg van het kolonialisme heeft praktisch iedereen die er woont voorouders die afkomstig zijn van een ander continent. De effecten daarvan zijn nog altijd te zien in de regio. Caribische schrijvers…

In het depot van de Lakenhal liggen drie negentiende-eeuwse contra-stalenboeken, waarin katoenfirma De Heyder & Co precies bijhield wie welke bestelling deed. Geschiedenisstudent Marit Scheepsma gebruikte ze om te achterhalen hoe het met de koloniale contacten van het bedrijf zat.

Seks en macht zijn nauw met elkaar verbonden, en dat gold zeker in de voormalige Nederlandse koloniën. Promovenda Sophie Rose onderzocht hoe seksuele en liefdesrelaties de achttiende-eeuwse machtsstructuren daar beïnvloedden. ‘Je ziet dat er constant wordt gevochten over wie waar stond in de sociale…

Hoogleraar David Henley reageert in Trouw op een rapport van denktank Carbon Brief waarin wordt gesteld dat de klimaatschuld van Nederland bijna verdrievoudigd is. De uitstoot in de Nederlandse koloniën zou namelijk meegeteld moeten worden.

Wie denkt aan boeken en aan Nederlands-Indië, komt al snel uit bij het werk van schrijvers als Multatuli, P.A. Daum of Dé-lilah. Deze boeken werden in Nederland gedrukt en verspreid, maar vonden ook hun weg naar lezers in de kolonie. Over dat laatste is maar weinig bekend.

Hoe vertel je huidige generaties over de donkere kanten van het verleden? Leidse wetenschappers werken met stichting Gedeeld Verleden, Gezamenlijke Toekomst, aan publieksprogramma’s over het Nederlandse slavernijverleden.

Wie denkt aan Leiden, denkt al snel aan de jaarlijkse 3 Octoberviering. Gekleed in het rood en wit vieren Leidenaren de bevrijding van de Spaanse belegering in 1574. Een hoogtepunt van de jaarlijkse viering is de optocht van praalwagens die door de straten van Leiden trekt. In deze blog kijken we terug…

Leidse onderzoekers Rick Honings en Nick Tomberge bespreken in Leidsch Dagblad hoe toerisme in Nederlands-Indië tijdens de koloniale periode stereotypes en politieke belangen versterkte.

Historici startten onlangs het vooronderzoek naar de rol van de Universiteit Leiden in het koloniale en slavernijverleden. De kennis hierover is nog te beperkt en te versnipperd. Met een nieuwe bril inventariseren ze Leidse archieven en collecties. Een interview met historici Alicia Schrikker en Ligia…

Het Rijksmuseum geeft zes door Nederland gestolen kunstobjecten terug aan Sri Lanka. Het is de eerste keer dat het museum koloniale roofkunst teruggeeft. Onderzoeker Evelien Campfens legt onder andere uit hoe de teruggave van koloniale roofkunst begonnen is.

In de achttiende eeuw wemelde het Franse koloniale rijk van de protectionistische wetten. Desondanks speelden zakenlieden uit de Republiek een belangrijke rol in de Franse economie, en daarmee in het koloniale systeem. Promovenda Tessa de Boer zocht uit hoe dit zat.

Slaafgemaakten in de bediening zetten, bestuurder worden van de West-Indische Compagnie of uniformen maken voor het koloniale leger. Ook vele Leidenaren speelden op hun manier een rol in het koloniale en slavernijverleden. Historici doen vooronderzoek en vinden opvallende voorbeelden.

Het kolonialisme was niet uniek voor Nederland. Ook andere Europese landen koloniseerden gebieden buiten Europa. Dat leverde Franse, Duitse, Spaanse, Portugese, Italiaanse en Deense, maar vooral veel Engelstalige, koloniale literatuur op.

Het beschrijven van bijna 1400 kaarten van Afrika in drie maanden tijd. Het is geen geringe taak waar student-assistenten Artemis Mantheakis en Beatriz Veiga zich aan hebben gewaagd binnen het gezamenlijke ASCL-UBL Africa Maps Project. Het project heeft als doel een 20e-eeuwse kaartencollectie van de…

Hoe doe je onderzoek met bronnen die zijn geschreven of verzameld in een koloniale context? Deze vraag staat centraal in het tweedejaars geschiedeniscollege ‘Koloniale en wereldgeschiedenis: Nederlandse bronnen als venster op de wereld’. Om studenten zo goed mogelijk te begeleiden bij hun onderzoek…

Het is cruciaal dat de Universiteit Leiden reflecteert op haar eigen koloniale verleden. Dat stelde Cleveringahoogleraar Gert Oostindie in zijn oratie op 24 november. ‘Als universitaire gemeenschap moeten wij onszelf een spiegel durven voorhouden en, waar nodig en mogelijk, ook concrete stappen zett…

Met onderwijs en onderzoek droeg de Universiteit Leiden vroeger bij aan kolonialisme en slavernij. Ook bestuurders en inwoners van Leiden hadden een actieve rol in koloniale netwerken. Dat is de uitkomst van twee vooronderzoeken die historici op 3 april presenteerden.

Hoe werkt het koloniale en slavernijverleden van de universiteit door in het heden? En wat moet er nu gebeuren? Over die vragen gingen medewerkers en studenten op 11 maart met elkaar in gesprek.

Lezing, Global Histories of Knowledge Seminar

De universiteit en haar hoogleraren profiteerden van de Nederlandse koloniën, blijkt uit een recent rapport. Onderzoeker Ligia Giay vertelt.

Historici Sjoerd Ramackers en Emma Sow onderzochten de rol van Leiden in het koloniale- en slavernijverleden van Nederland. Waar eerder werd gedacht dat de stad weinig betrokken was, tonen hun bevindingen juist een sterke verwevenheid met deze geschiedenis.

Hoe verhield wetenschap zich eind negentiende en begin twintigste eeuw tot politiek en kolonialisme? Universitair docent Lauren Lauret ontvangt een NWO XS-beurs om de koloniale en politieke activiteiten van negentiende-eeuwse wetenschappers in kaart te brengen.

Samen met studenten en buurtbewoners deden historici Ariadne Schmidt en Alicia Schrikker onderzoek naar de Leidse Transvaalwijk. Donderdag 20 oktober presenteren ze de resultaten op een speciaal georganiseerd minifestival in de wijk.

Bij onethische medische experimenten denken we al snel aan nazi-Duitsland. Dat ook in gekoloniseerde gebieden tests werden gedaan zonder expliciete toestemming van de proefpersoon, is minder bekend. Universitair docent Fenneke Sysling krijgt een Europese beurs om hier onderzoek naar te doen.

Congres/symposium

Haïti en de Dominicaanse Republiek delen een eiland, maar verder zijn de landen totaal verschillend. Universitair docent Karwan Fatah-Black vertelt er meer over bij ‘Met het oog op morgen’.

De njai en de baboe zijn twee cruciale figuren uit het Nederlandse koloniale verleden. De meeste njais en baboes zijn in de mist van de geschiedenis verdwenen. Hun namen zijn vergeten, hun foto’s zijn vervaagd. Sandra Beerends en Dido Michielsen hebben de njai en de baboe echter een naam, een gezicht…

De buitenlandse investeringen in Nederlands-Indië gedurende de koloniale tijd hadden gunstiger kunnen uitpakken voor de Indonesische economie. Maar de moeizame relatie tussen Nederland en Indonesië in de jaren na het uitroepen van de onafhankelijkheid vertraagde dit effect, zo blijkt uit promotieonderzoek…

Het koloniale verleden van Nederland staat volop in de belangstelling volgens hoogleraar Rick Honings. Maar in een opiniestuk van Trouw vraagt hij zich af waarom we dan onze archieven niet opstellen voor Indonesische onderzoekers.

Onderzoekers Esther Captain, Gert Oostindie en Valika Smeulders hebben de Die Haghe Prijs 2024 gewonnen. Ze krijgen de prijs voor hun boek ‘Het koloniale en slavernijverleden van Hofstad Den Haag’.

In Nederland is er nog veel dat aan Indië en Indonesië herinnert en andersom zijn er nog veel sporen van de Nederlandse overheersing in Indonesië te vinden. Hoe gaan beide landen om met dit koloniale verleden? En staan er nog rekeningen open?

De Gazaoorlog veroorzaakt niet alleen problemen in Israël. Ook in de regio eromheen nemen de spanningen toe. Universitair docent Maaike Warnaar vertelt er meer over bij ‘BNR’s Big Five’.

De Volkskrant publiceerde onlangs een lijst van de beste boeken op het gebied van slavernijverleden die in 2022 gepubliceerd zijn. Twee van de drie boeken op de lijst werden (mede) geschreven door medewerkers van de Faculteit Geesteswetenschappen.

Drie jaar geleden publiceerde universitair hoofddocent Alicia Schrikker De vlinders van Boven-Digoel, waarin ze verschillende verhalen over het koloniale leven in het huidige Indonesië optekende. Nu is er een vertaling door Rianti Manullang, die naast haar vertaalwerk ook docent is aan de Universitas…