We simuleren interstellaire wolken met speciale plasma-expansies en chemische reacties op ijzige stofdeeltjes in ultrahoogvacuümopstellingen. Dit levert gegevens die nodig zijn om astronomische waarnemingen te interpreteren en de reactienetwerken in de ruimte te modelleren.

Prof.dr. Christoph Keller is per 1 januari bij de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen benoemd tot hoogleraar Experimental Astrophysics. Keller was voorheen verbonden aan het Sterrenkundig Instituut in Utrecht dat wordt opgeheven.

Stars and planets form within cold, dense clouds of gas and dust drifting through interstellar space. Although dust makes up only a small fraction of this material, it plays a key role in shaping the chemical evolution of these environments.

Promotor: Prof.dr. H.V.J. Linnartz, Co-Promotores: S. Ioppolo, H.M. Cuppen

This thesis takes steps toward understanding the interaction between gas-phase and solid-state molecules in star- and planet-forming regions.

Promotor: Prof.dr. S. Portegies Zwart

OB associations are loose groups of young, massive stars. They constitute the last stage of the massive starformation process, and the context in which new stars are formed.

High-angular-resolution observations of the circumstellar material have uncovered numerous and very diverse substructures in protoplanetary discs, raising the question of whether they are caused by forming planets or other mechanisms.

Promotor: I. Snellen, Co-Promotor: M. Kenworthy

De eer was aan Professor Simon Portegies Zwart en doctor Jeroen Bédorf om voor het blad IEEE Software te schrijven.

The thesis explores how interstellar chemistry evolves as a function of time and changing physical architectures during the formation of stars.

Promotor: Prof.dr. M. Franx, Co-Promotor: Rychard Bouwens

The work presented in this thesis is based on ALMA surveys of protoplanetary disks in three star-forming regions: Lupus, OMC-2, and NGC 2024.

A large diversity of exoplanetary systems has been found, but it is still unclear what drives this diversity.

Promotores: Prof.dr. E.F. van Dishoeck, Prof.dr. C.P. Dullemond

This thesis examines the link between simple molecules and the underlying structure and chemistry within protoplanetary disks - the birthplaces of planets.

In this thesis, the research focuses on the properties of dark matter and dark matter haloes and how they connect with the galaxies we can observe in the Universe.

To address the fundamental questions of how life on Earth emerged and how common life may be in the Universe, it is crucial to know the chemical composition of the planet-forming material.

The high velocity tail of the total velocity distribution of stars provides essential insight into fundamental properties of the Galaxy.

This thesis addresses the chemical processes that determine the compositions of giant planet atmospheres.

For centuries astronomers studied the Universe by collecting light. Nowadays, we are living in times of great technological advancements, which allow us to explore our Universe in a new way - though gravitational wave radiation.

A remarkable population of short period transiting rocky exoplanets with equilibrium temperatures on the order of 2,000 K has recently been discovered.

This thesis focuses on the X-ray spectral analysis of merging galaxy clusters and the plasma code development for future high-resolution X-ray spectroscopy observations.

Promotor: Prof.dr. E. F. van Dishoeck

I have studied the hot, diffuse gas around and between galaxies. Specifically, I have used the EAGLE numerical simulations of galaxy formation to predict the properties of this gas, and I have used those properties to predict specific observables: soft X-ray absorption and emission lines.

In samenwerking met Rijksmuseum Boerhaave, naar aanleiding van de tijdelijke tentoonstelling 'Dichter bij het zwarte gat', te zien t/m 5 januari 2025.

Luister naar de wetenschapspodcast van de Universiteit Leiden! In elke aflevering krijg je antwoord op jouw vragen over muggen, exoplaneten, Artificiële intelligentie, biologie en nog veel meer!

How can we broaden youth participation in STEM Learning

Ze behoren tot de meest zeldzame en extreem lichtkrachtige sterren in ons universum: gele hyperreuzen. Hun spectaculaire uitbarstingen intrigeren astronomen al decennia, en nu heeft een internationaal team onder leiding van de Leidse emeritus hoogleraar Arnout van Genderen nieuwe inzichten verkregen…

Moleculen zijn de bouwstenen van het leven. Ze ontstaan door chemische reacties die plaatsvinden als atomen met elkaar botsen. In het ijle heelal zijn deze botsingen zeldzaam en de omstandigheden extreem. Toch zijn ook hier complexe moleculen te vinden en gebeuren er dus chemische reacties. Hoogleraar…

Alle superzware centrale zwarte gaten in sterrenstelsels blijken periodes te hebben dat ze materie uit hun nabije omgeving verorberen. Maar verder houden de overeenkomsten wel zo'n beetje op. Dat blijkt uit onderzoek van sterrenkundigen uit Groningen, Manchester, Leiden en Pretoria. Ze onderzochten…

Een internationaal team van astronomen heeft de tot nu toe beste driedimensionale weergave van het verre heelal gemaakt. Ze deden dat met het MUSE-instrument op de Very Large Telescope van de Europese Zuidelijke Sterrenwacht (ESO) in Chili. Astronoom Jarle Brinchmann is tweede auteur van het artikel…

Nieuw onderzoek onder leiding van de Leidse promovendus Lukasz Tychoniec wijst uit dat planeten rond jonge sterren – op kosmische schaal – in een 'oogwenk' van minder dan een half miljoen jaar worden geboren. Op basis van gegevens van het ALMA-observatorium in Noord-Chili en de Very Large Array in New…

Een team van astronomen, onder leiding van de Leidse astronoom Isabel Aleman, heeft voor het eerst een molecuul gevonden dat nodig is voor het ontstaan van water in planetaire nevels. Het onderzoek is op 17 juni gepubliceerd in het tijdschrift Astronomy & Astrophysics.

Een Europees team van astronomen onder leiding van de Leidse onderzoeker Konstantinos Migkas heeft een groot filament (lange draadachtige structuren) van heet gas blootgelegd dat vier clusters van sterrenstelsels met elkaar verbindt. Het filament bestaat uit zogeheten warm-heet intergalactisch mediu…

Theoretisch natuurkundigen Kevin Grosvenor en Sam Young hebben Marie Curie-beurzen toegekend gekregen voor onderzoek aan het Instituut Lorentz.

Met je onderzoek de krant halen, het is niet veel studenten gegund. Toch stond sterrenkundestudent Robin Mentel met zijn bacheloronderzoek in de NRC van 15 oktober.

In de rubriek Het Eeuwige Leven eert de Volkskrant sterrenkundige Jet Katgert-Merkelijn, die op 76-jarige leeftijd is overleden. ‘Ze hielp mannelijke collega’s, onder wie haar man, aan de bouwstenen voor hun ontdekkingen,’ schrijft Peter de Waard. ‘Maar ze was ook zelf een briljant astronoom.’

Sterrewacht Leiden is het sterrenkundig instituut van de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen van de Universiteit Leiden.

Op een miljard lichtjaar van de aarde is een gigantisch radiobrug ontdekt die twee clusters van sterrenstelsels verbindt. Uit de gloed van deze brug zijn magnetische velden waarneembaar. Dat ontdekten astronomen, waaronder Huub Röttgering en Reinout van Weeren van de Sterrewacht Leiden, met behulp…

Een team van sterrenkundigen onder leiding van wetenschappers van de Universiteit Leiden en de Universiteit van Amsterdam heeft via directe beeldvorming een reuzenplaneet ontdekt op enorme afstand van een zon-achtige ster. Waarom die planeet zo zwaar is en hoe die daar verzeild is geraakt, is nog een…

Een internationaal team van sterrenkundigen onder leiding van de Leidse onderzoeker Matus Rybak heeft, dankzij toevallig dubbel inzoomen, bewezen dat dicht op de kern van een superzwaar zwart gat millimeterstraling ontstaat. Hun bevindingen zijn geaccepteerd voor publicatie in het vakblad Astronomy…

Van 4000 graden naar 8000 graden en weer terug, en dat binnen enkele tientallen jaren, dat is de temperatuurschommeling in vier gele hyperreuzen, extreem lichtsterke sterren op duizenden lichtjaren afstand van de Aarde. Een internationaal team van astronomen en sterrenkunde-amateurs onder leiding van…

Drie sterrenkundigen van de Universiteit Leiden hebben aangetoond dat er tussen bekende, ongevaarlijk geachte planetoïden toch ruimterotsblokken zitten die in de toekomst met de aarde kunnen botsen. Ze deden hun onderzoek met behulp van een kunstmatig neuraal netwerk. De resultaten zijn geaccepteerd…

Astronomen, onder leiding van Nienke van der Marel, hebben met de ALMA telescoop de sterkste aanwijzing tot nu toe gevonden dat in de schijven van gas en stof rond vier jonge sterren recent planeten zijn ontstaan. Publicatie in Astronomy & Astrophysics.

Een internationaal team van astronomen heeft een hemelkaart gepubliceerd met daarop meer dan 25.000 superzware zwarte gaten. De kaart, gepubliceerd in het vakblad Astronomy & Astrophysics, is de scherpste hemelkaart op het gebied van de zogeheten lage radiofrequenties. De sterrenkundigen, onder wie…

De Fritz Zwicky-prijs 2022 voor astrofysica & kosmologie is toegekend aan Prof. Ewine F. van Dishoeck voor haar baanbrekende, decennialange werk in de astrochemie en moleculaire spectroscopie, en voor haar leiderschap binnen de astronomische gemeenschap. De toekenning van de prijzen is vandaag bekendgemaakt…

Een internationaal team van sterrenkundigen onder Leidse leiding heeft een wervelwind van stof en gruis ontdekt in een baan rond een jonge ster. In het gruis is zich mogelijk een planeet aan het vormen. Het team van wetenschappers deed de ontdekking in de tijd die bouwers en bedenkers van een astronomisch…

Ons zonnestelsel ontstond waarschijnlijk op dezelfde manier als de meeste andere planetenstelsels bij ons in de buurt. Dat blijkt uit Duits-Oostenrijks-Nederlands onderzoek aan meer dan 870 planeetvormende schijven in de Orionwolk A. De vijf onderzoekers, onder wie drie van de Leidse Sterrewacht, publiceren…