Universiteit Leiden

nl en

Feestelijke opening Asian Library door koningin Máxima

Op symbolische wijze opende koningin Máxima op 14 september de nieuwe Asian Library. In een Pieterskerk vol internationale gasten nam de koningin het nieuwe en rijk geïllustreerde boek over de bijzondere collecties in ontvangst. Máxima bezocht de nieuwe bibliotheek en sprak daar met diverse onderzoekers.

De koningin begon de dag met een bezoek aan de plek waar het allemaal om draaide: de gloednieuwe Asian Library. Deze is gebouwd op het dak van de Leidse Universiteitsbibliotheek en herbergt een van ’s werelds grootste collecties op het gebied van Azië. Met diverse studie- en conferentiezalen, een filmzaal en zelfs een binnentuin is de Asian Library dé hub voor onderzoek en onderwijs. De koningin was onder de indruk van de uiteenlopende verzamelingen. De totale collectie bevat ruim 30 kilometer aan oude handschriften en boeken, historische kaarten, antieke foto’s, tekeningen en prenten.

Gert Oostindie leidt koningin Máxima rond

Máxima is beschermvrouwe

In de bibliotheek werd Máxima door historicus Gert Oostindie bijgepraat over het Koninklijk Instituut voor Taal- Land- en Volkenkunde, waarvan de koningin de beschermvrouwe is. Oostindie is hoogleraar (post)koloniale geschiedenis in Leiden en directeur van dit instituut. De collectie van het KITLV vormt een belangrijk deel van de nieuwe bibliotheek. De beschermvrouwe sprak er ook met jonge wetenschappers die enthousiast vertelden over hun onderzoek, onder andere in Indonesië. De Asian Library heeft wereldwijd de grootste collectie over dit land.  

Voyage of Discovery

In de in Aziatische sferen versierde Pieterskerk overhandigde rector magnificus Carel Stolker de koningin een rijk geïllustreerd boek over de Asian Library. Aan de hand van bijzondere collectiestukken beschrijven 29 auteurs in Voyage of Discovery. Exploring Collections of the Asian Library at Leiden University hoe zij de verzamelingen gebruiken voor hun onderzoek.

Koningin Máxima krijgt het boek 'Voyage of Discovery' van rector Carel Stolker. Links bibliothecaris Kurt De Belder

Kennis delen met de maatschappij

‘Azië, haar volkeren, talen en geschiedenis zijn al eeuwenlang belangrijke onderzoeksgebieden in Leiden’, benadrukte Stolker in zijn welkomstwoord. ‘De expertise en collecties van beroemde hoogleraren en verzamelaars maken deze universiteit wereldwijd tot een toonaangevend Azië-centrum.’ De laatste decennia is Leiden ook heel sterk geworden in de multidisciplinaire studie van contemporain Azië. Het recentelijk opgerichte Leiden Asia Centre wil die academische kennis zoveel mogelijk delen met de maatschappij, aldus de rector.

Hecht netwerk

Stolker wees ook op de nauwe banden met musea waaronder het Rijksmuseum van Oudheden, Museum Volkenkunde, Naturalis Biodiversity Center en Japanmuseum Sieboldhuis. Daarnaast is er de brede samenwerking met Aziatische universiteiten. ‘Dit hechte netwerk van academische en culturele organisaties maakt de Universiteit Leiden een belangrijk kennisknooppunt. Dat nu de rijke en diepgaande collecties over Azië hier samenkomen, zal onze missie versterken.’

 

Genereuze giften

Kurt De Belder, directeur en bibliothecaris van Universitaire Bibliotheken Leiden, eerde ook het werk van vele generaties bibliothecarissen en de genereuze giften van donoren. ‘Zonder al deze mensen zou de collectie niet zo rijk, gevarieerd en inhoudelijk zijn.’

Kurt De Belder, directeur en bibliothecaris van Universitaire Bibliotheken Leiden

Collectie ook digitaal toegankelijk

De bibliothecaris bedankte de architecten Katja Hogenboom en Jasper Felsch die open en lichte zalen creëerden met een weids uitzicht op de Hortus botanicus en de Sterrewacht. Maar hij verzekerde ook dat een fysiek bezoek niet noodzakelijk is. ‘Dankzij de voortschrijdende digitalisering kunnen wereldwijd steeds meer onderzoekers en studenten de collectie digitaal raadplegen.’

Europese bubbel

Peter Frankopan sprong in zijn lezing ver terug in de tijd. Frankopan is historicus aan de University of Oxford en visiting Scaliger-hoogleraar in Leiden. ‘De Asian Library is in feite al in 1609 gestart toen de Leidse hoogleraar en polyglot Joseph Justus Scaliger na zijn dood een grote boekenverzameling naliet.’ De Europese geschiedenis is nauw verweven met die van Azië, benadrukte hij. ‘In Europa trekken we ons soms terug in een soort comfortabele bubbel en doen we alsof anderen dienend zijn geweest aan ons in de geschiedenis. Duizend jaar geleden kwamen de grote wetenschappers echter niet uit Europa maar uit Azië. Bovendien hebben belangen in Azië lange tijd de Europese politiek gedomineerd.’ 

Peter Frankopan, historicus en Scaliger-hoogleraar

Bestrijd onwetendheid

Daarom moet de Asian Library volgens Frankopan gekoesterd worden: nieuwe generaties studenten en onderzoekers leren Azië, al dan niet door de ogen van onze voorouders, kennen. Van de flora en fauna van Ambon tot religieuze geschriften en Nederlandse kaarten van Japanse eilanden. Een beter begrip van Azië is volgens Frankopan dan ook van het grootste belang. ‘Zoals Scaliger al zei: als het gaat om religie en verdeeldheid komt vijandschap maar uit één bron en dat is onwetendheid.’ 

UNESCO-erfgoed

Na afloop van de ceremonie sprak de koningin met Nederlandse onderzoekers en internationale gasten. Er was een Indonesische delegatie met twee Indonesische prinsessen en professor Wardiman Djojonegoro. Deze oud-minister van Onderwijs van Indonesië hielp de Leidse Universiteitsbibliotheek met het schrijven van succesvolle voorstellen voor de opname van erfgoedstukken in het UNESCO Memory of the World Register. Hierdoor erkent UNESCO het autobiografische manuscript van de Javaanse prins Diponegoro (1785-1855) als zeldzaam manuscript.

Koningin Máxima schudt de hand van de dochter van prinses Bendara, de jongste dochter van sultan Hamengkubuwana X van Yogyakarta, die samen met haar zus prinses Mangkubumi de opening van de Asian Library bijwoonde.

Tour of Asia

Hierna barstte de Tour of Asia los, een kennisfestival ter gelegenheid van de opening van de Asian Library. Met op het menu: country updates van Japan tot Noord-Korea, workshops, lezingen, tentoonstellingen, films, foodtrucks, riksha’s en muziekoptredens in verschillende gebouwen van de universiteit. Een feestelijk hoogtepunt in het uitbundige Leiden Asia Year.


(LvP/Foto's Marc de Haan en Monique Shaw)