Dit thematische gebied richt zich op uitdagingen voor, en innovaties rondom, democratie en burgerschap in het licht van hedendaagse wereldwijde transformaties. Gelieerde onderzoekers onderzoeken deze vragen op verschillende schaalniveaus (lokaal, nationaal, regionaal, wereldwijd) en vanuit verschillende…

Over macht en tegenmacht

Het is zover. Nederlandse burgers mogen stemmen bij het landelijke raadgevende referendum. Een unieke gebeurtenis. Allicht daardoor een gebeurtenis waarvan de aanloop opmerkelijke zaken liet zien. Door onwennigheid met idee en praktijk van een weinig beproefd democratisch instrument, zo lijkt het. Drie…

Hoe overheden met maatschappelijke organisaties omgaan en hoe maatschappelijke organisaties publieke besluitvorming kunnen beïnvloeden en hun organiserend vermogen staan centraal binnen dit onderzoeksprogramma. Als zodanig biedt dit onderzoeksprogramma, en de leerstoel waaraan het verbonden is, unieke…

Op 8 november verdedigde Jordi Wiersma het proefschrift 'Democratie, deugden, docentschap: de docent als gids in de democratie'. Het promotieonderzoek is begeleid door Andreas Kinneging en Paul van Geest.

Burgers hebben meer vertrouwen in de gemeentepolitiek dan in de landelijke politiek. En ook veel politici en beleidsmakers menen dat kleinschalig, lokaal bestuur democratischer en transparanter is. Decentralisatie is in de mode. Politicoloog Wouter Veenendaal (Universiteit Leiden) onderzoekt schaaleffecten…

Ben jij benieuwd hoe samenlevingen worden bestuurd – en wat een rechtvaardige samenleving eigenlijk is? Bij de Universiteit Leiden bestudeer je democratie, recht, veiligheid, gelijkheid en beleid in nationale én internationale context. Van mensenrechten tot klimaatwetgeving, van verkiezingen tot ethische…

Ben jij benieuwd hoe samenlevingen worden bestuurd – en wat een rechtvaardige samenleving eigenlijk is? Bij de Universiteit Leiden bestudeer je democratie, recht, veiligheid, gelijkheid en beleid in nationale én internationale context. Van mensenrechten tot klimaatwetgeving, van verkiezingen tot ethische…

Ben jij benieuwd hoe samenlevingen worden bestuurd – en wat een rechtvaardige samenleving eigenlijk is? Bij de Universiteit Leiden bestudeer je democratie, recht, veiligheid, gelijkheid en beleid in nationale én internationale context. Van mensenrechten tot klimaatwetgeving, van verkiezingen tot ethische…

Ben jij benieuwd hoe samenlevingen worden bestuurd – en wat een rechtvaardige samenleving eigenlijk is? Bij de Universiteit Leiden bestudeer je democratie, recht, veiligheid, gelijkheid en beleid in nationale én internationale context. Van mensenrechten tot klimaatwetgeving, van verkiezingen tot ethische…

Niet-gekozen vertegenwoordigers zoals huisartsen, ouderenorganisaties en kerken vormen een belangrijk kanaal om in gemeenten de stem te laten horen van burgers die gebruik maken van jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning en toeleiding naar werk. Dit concluderen de onderzoekers Hester van de Bovenkamp…

Het is niet langer vanzelfsprekend dat de EU-lidstaten stabiele democratieën zijn. Wat moet de EU doen om de democratie te beschermen, gezien het toenemende democratische verval in sommige lidstaten?

Één vraagstuk, bekeken vanuit één vakgebied door twee wetenschappers verbonden aan één en hetzelfde instituut—dat levert twee posities op. De Leidse politicologen Ruud Koole en Joop van Holsteyn gingen in het dagblad Trouw (zaterdag 22 oktober 2016) met elkaar in debat over de komende lijstrekkersverkiezingen…

Radicale democratie vertelt voor het eerst het spectaculaire levensverhaal van Pieter Vreede (1750-1837), de grondlegger van de democratie in Nederland.

Op 23 juni 2026 verdedigde Joyce Esser het proefschrift 'Kritiek bestuursrecht: constitutionele cultuur, democratie en rechtsbescherming in rechtsvergelijkend perspectief'. Het promotieonderzoek is begeleid door Ymre Schuurmans en Ingrid Leijten.

Ongekozen vertegenwoordigers kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan de lokale democratie.

Afscheidscollege Ruud Koole, hoogleraar Instituut Politieke Wetenschap, Universiteit Leiden

Wie aan inlichtingenwerk denkt, denkt aan James Bond. De dagelijkse praktijk is gelukkig genuanceerder. In Vijandbeelden bespreekt Constant Hijzen het werk besproken van de Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten, vroeger en nu.

Democratie begint bij de gemeente. Daar ligt de bron van burgerschap, zeker in Nederland, zo schrijven Wim Voermans en Geerten Waling in het boek Gemeente in de genen, dat 20 februari verschijnt bij uitgeverij Prometheus.

De Weimarrepubliek was de eerste democratie op Duitse bodem. Zij werd in 1918 geboren onder een weinig gelukkig gesternte, aan het einde van een verloren oorlog en te midden van een revolutie, en ging in 1933 ten onder toen Hitler aan de macht kwam.

Hoe kunnen partijverboden gerechtvaardigd worden? Welke partijen zijn in Europa eigenlijk verboden – en waarom? Werken weerbare democratie-maatregelen? En ontstaat er een internationaalrechtelijk concept van weerbare democratie?

Oda van Cranenburgh, politicoloog verbonden aan de Universiteit Leiden, blogt over Afrika's problemen met democratie.

Hoogleraar Encyclopedie van de Rechtwetenschap Bastiaan Rijpkema roept met een opiniestuk in NRC op tot een weerbare democratie in 2025: ‘Democratisch ethos vraagt meer dan een gloedvol betoog.’

De kiezer heeft met de gigazege voor de BoerBurgerBeweging (BBB) woensdag een signaal afgegeven. Je moet iets met dit 'maatschappelijk verzet', vindt Boogaard. 'Partijen krijgen nu de kans om het opnieuw te doen, maar dan met BBB.' Dat heeft volgens Geerten Boogaard hoogleraar decentrale overheden in…

Donderdagavond vertrokken drie raadsleden van ONS.Vlaardingen uit de raadszaal tijdens een stemming over een motie van wantrouwen, één raadslid ging na die stemming uit onvrede over de gang van zaken zelfs naar huis. De motie van wantrouwen tegen het hele college van burgemeester en wethouders van Vlaardingen…

Op Bevrijdingsdag vraagt dichter en jurist Afshin Ellian zich af, waar democratie aan moet voldoen om die eretitel te dragen - en welke gevaren er op de loer liggen.

Het Instituut voor Publiekrecht van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden zoekt ten behoeve van de afdeling Staats- en bestuursrecht per 1 juli 2015 een PROMOVENDUS (M/V)voor 38 uur per week.

De relatie tussen wetenschap en democratie is complex. Moeten beleidsmakers luisteren naar wetenschappers of naar burgers? Over die vraag gaan Valérie Pattyn en Johan Christensen in discussie met een panel van experts tijdens het wetenschappelijke congres EuroScience Open Forum (ESOF).

Op 2 november werd in de Rode Olifant in Den Haag het symposium ‘Vitale democratie’ gehouden, georganiseerd vanuit het Ministerie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

Wat moet een democratie doen met antidemocratische politieke partijen? Op die vraag promoveerde Bastiaan Rijpkema in december 2015. Het boek kreeg veel media-aandacht.

Wat is de relatie tussen democratie en vrede? Gaan die twee hand in hand, zodat minder democratie minder vrede betekent? Of kan democratie vrede juist tegenwerken, bijvoorbeeld door protectionistische en militaristische regeringen te produceren? Of is er iets fundamenteel mis met de democratie zoals…

Patriot Pieter Vreede was cruciaal voor de ontwikkeling van onze democratie. In de Boekencast vertelt zijn biograaf Dirk Alkemade meer over deze Leidse revolutionair.

De Bolivianen spreken zich op 21 februari in een referendum uit over een grondwetswijziging. Op 11 februari organiseert de Leidse universiteit hierover een conferentie. De grondwetswijziging moet het mogelijk maken dat de huidige president Evo Morales tot 2025 aan de macht blijft.

Tijdens de dictatuur van Pinochet (1973-1990) vluchtten talloze linkse Chilenen naar Europa. In ballingschap matigden zij hun politieke opvattingen, schrijft Mariana Perry. Promotie op 13 september.

Van de hand van Hans-Martien ten Napel verscheen onlangs bij Routledge een, samen met prof. Sophie van Bijsterveld (Radboud Universiteit Nijmegen) geredigeerde, bundel getiteld Culture, Secularization, and Democracy. Lessons from Alexis de Tocqueville.

In opdracht van het ministerie van BZK schreven Wim Voermans en Geerten Waling een rapport over de 'lusten en lasten van meervoudige democratie', toegespitst op de lokale democratie. Dit rapport is hier te downloaden (pdf).

Democratie vormt een lege huls als burgers geen dak boven het hoofd hebben, geen toegang tot zorg en geen bestaanszekerheid. ‘Vrijheid en gelijkheid hebben weinig betekenis als je geen zekerheid hebt’, betoogt universitair docent staatsrecht, Luisa Pinto E Neto, in een opiniestuk in Dagblad Trouw.

Esteban Szmulewicz, promovendus aan de afdeling Staats- en Bestuursrecht, sprak op het jaarlijkse Salzburg Global Weekend dat georganiseerd wordt door de Salzburg Global Seminar. Het thema van dit weekend was ‘Democratie aan het Front’. Belangrijke sprekers van het congres waren Nobelprijswinnaar en…

Net opgericht: een schaduwkabinet bestaande uit studenten van alle universiteiten dat het komende jaar bovenop de politiek zit. De studenten willen zo laten weten dat vooruitgang niet kan zonder academisch onderzoek en onderwijs. Masterstudent Midden-Oostenstudies Zeineb Romdhane is minister van De…

Interview: Over democratie, het klimaatprobleem en ecocide

Elon Musk wist met een druk op de knop een strategische Oekraïense drone-aanval te verijdelen. Het laat zien dat de democratie aan een zijden draadje hangt, zegt universitair docent Staatrecht in Leiden en hoogleraar Digitalisering en de democratische rechtsstaat aan de Open Universiteit, Reijer Pas…

Voor het Parool schrijft de hoogleraar van de Thorbecke-leerstoel, Job Cohen, over vernieuwing van de democratie en refereert daarbij aan G1000. Hij roept op verder te kijken dan verkiezingen, die door verschillende oorzaken erg aan kracht hebben ingeboet.

De rechtspopulistische neiging om zondeboeken te zoeken, kan de democratie blijvend beschadigen. Universitair Bart Verheijen gaat op Joop.nl dieper in op dit mechanisme.

Bastiaan Rijpkema won vorige week de