Onderwijs

Ze is de eerste vrouwelijke voorzitter van het college van bestuur van de Leidse universiteit en ze is terug van weggeweest.

Tentoonstelling

NWO heeft elf Leidse wetenschappers een Vidi-beurs toegekend.

Lezing, Studium Generale

Het lukte David Versluis om een babydarm virtueel na te bootsen. Dat is belangrijk voor onderzoek naar verbeteringen in kunstmelk. Zulk onderzoek vindt nu vooral aan de hand van poepluiers plaats, en dat werkt niet optimaal. Versluis promoveert 23 april.

Hoe kan het dat vlinders van dezelfde vlindersoort verschillende patronen op hun vleugels hebben? Volgens onderzoekers Ben Wielstra en Emma Berdan, van het Institute of Biology Leiden (IBL), ligt het antwoord bij supergenen. Dit zijn stukken van een chromosoom met daarin veel genen die sterk aan elkaar…

De Vrouw Vennepolder bij Oud Ade is omgetoverd tot het Polderlab. Wetenschappers en studenten van de Universiteit Leiden onderzoeken hier samen met boeren en burgers hoe je veenweidegrond duurzaam en rendabel beheert. Een geweldige kans voor studenten om te ervaren hoe ze wetenschappelijke kennis kunnen…

Twee onderzoekssamenwerkingen waarbij de Universiteit Leiden betrokken is hebben een grote Europese subsidie, een zogenaamde ERC Synergy Grant, gekregen. Het gaat om onderzoek naar de ontwikkeling van membranen die bijvoorbeeld water en medicijnen kunnen zuiveren en onderzoek naar de biologische klok…

Een nieuw kabinet, brandhaarden in de wereld en natuurlijk veel wetenschap: dit zijn de vijf verhalen van de Universiteit Leiden die jullie graag lazen in 2024.

Met de benoeming eind vorig jaar van Dennis Janssen als operationeel directeur is het bestuur van de Sterrewacht compleet. Janssen werkt al ruim twintig jaar bij de universiteit maar de faculteit en de Sterrewacht zijn nieuw voor hem.

De zuurstofomzetting door moleculaire koperkatalysatoren verloopt anders dan tot nu toe werd gedacht. Michiel Langerman van het Leids Instituut voor Chemisch Onderzoek (LIC) wist de werking van koperkatalysatoren voor deze belangrijke reactie op te helderen. Deze kennis biedt mogelijkheden om nieuwe…

Martina Vijver is genomineerd als Teacher of the Year van de faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen. Die nominatie krijgt ze voor het vak Ecotoxicologie dat ze begin dit jaar doceerde. De 52 studenten die het vak volgden waren enorm enthousiast en gaven positieve beoordelingen. Wat er zo leuk aan…

Biologen vonden een mutatie in meelkevers die ervoor zorgt dat ze zich sneller ontwikkelen. Het onderzoek is gepubliceerd in Nature Ecology and Evolution.

Van hardloopwedstrijden tot festivals, van open dagen tot concerten: de Universiteit Leiden organiseert tal van evenementen. Wij lichten er zes uit van het jaar 2023.

Leidse basisschoolleerlingen krijgen op 17 juni de kans om wetenschap op een interactieve manier te ontdekken. De spectaculaire voorstelling Wetenschapswonders is een initiatief van masterstudenten Boele Visser en Ilse Hordijk van stichting Rino. ‘Aan de verbinding tussen jeugd en wetenschap draag ik…

Micro-organismen die tijdelijk ‘in slaap vallen’ spelen een belangrijke rol bij de evolutie en het voortbestaan van de populatie waar ze deel van uitmaken. Wiskundige Shubhamoy Nandan deed onderzoek naar die ‘sluimerstand’ bij micro-organismen op basis van een vernieuwend wiskundig model.

Het bestrijdingsmiddel thiacloprid blijkt gevaarlijker dan gedacht. Het tast het leven van ongewervelde waterdieren en hun gemeenschappen aan en verstoort de balans van zoetwaterecosystemen. Dit blijkt uit onderzoek van ecoloog Henrik Barmentlo en zijn collega's dat dinsdag verscheen in Ecology Lett…

De gemeente Den Haag heeft twee subsidies toegekend aan projecten van de Campus Den Haag. In deze programma’s werken onderzoekers en studenten samen met bewoners aan duurzame oplossingen voor lokale vraagstukken.

Van telescopen tot sciencefiction: in één semester ontdekken studenten zonder natuur- of sterrenkundige achtergrond het heelal. De eerste lichting studenten begon afgelopen maand aan de nieuwe minor Our Universe.

Sinds vorig jaar staan er gekleurde pilaren op de universiteitscampus. Met deze ‘Act of Kindness Pillars’ wordt eenzaamheid bij studenten tegengegaan.

Speelpleinen zijn vaak niet ingericht op kinderen met autisme, concluderen onderzoekers Carolien Rieffe en collega's. In de Autismeweek publiceren zij een essay met concrete tips om alle kinderen zich veilig en welkom te laten voelen.

Leidenaren hebben samen 2265 soorten gevonden tijdens Expeditie Stadsnatuur. Ongeveer 1300 waarnemers deden mee aan de inventarisatie van de natuur in Leiden. ’Het was een groot succes’, zegt wetenschappelijk coördinator Frederic Lens.

Voedselgewassen worden calorierijker, minder voedzaam en mogelijk ook giftiger door de toename van CO2 in de atmosfeer.

Als vader van een gezin met vier kinderen kwam hij al regelmatig in de Hortus. Nu komt Tom Schreuder er ook voor zijn werk. Dagelijks komt hij vanuit Lisse op de fiets. De nieuwe zakelijk directeur noemt het een ‘perfecte match’.

Een bacterie die zich verschuilt voor het immuunsysteem en stukjes DNA uit zijn omgeving oppikt. Het resultaat: nieuwe eigenschappen krijgen, zoals beter beschermd zijn tegen antibiotica. Gelukkig hebben we zo’n doemscenario nog niet eerder gevonden. Wel vond promovendus Renée Kapteijn de eerste aanwijzingen,…

Van kinderfeestjes tot internationale ambassadeurs: in de Oude Sterrewacht komt van alles voorbij. Studentcoördinator Sanne van Beek is het aanspreekpunt voor bezoekers én studenten en zorgt dat iedereen, van vijf tot vijfenzestig, iets mee naar huis neemt over de sterren.

Schimmels zijn te gebruiken voor het maken van bouwmaterialen en vleesvervangers. Arthur Ram legt uit hoe schimmels ons kunnen helpen verduurzamen.

Vier jaar lang bestudeerde Vicky Beckers houten plakjes onder de microscoop. Zo bracht ze de anatomie van twee plantenfamilies in kaart. Haar onderzoek helpt om houtsoorten te herkennen. Dat is handig voor de houthandel én de archeologie.

Kunst en cultuur

Zorgt een gemeenschappelijke tuin voor koele lucht en warme burenrelaties? En zorgt een extra bomenrij voor meer soortenrijkdom? Dit soort vragen staan centraal in het project COMBINED, waaraan onder andere Leidse wetenschappers en Haagse inwoners zes jaar mogen werken met 4 miljoen euro subsidie van…

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

In tropische bossen heerst een lianenpandemie. Daardoor slaan de bossen steeds minder koolstof op en verliezen zo hun vermogen om klimaatverandering te remmen. Twee recente Leidse studies maken het probleem zichtbaar. ‘We snappen nu waarop lianen op satellietbeelden zichtbaar zijn.’

Jasper Knoester is de decaan van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen. Hoe gaat het met hem, wat doet hij precies en hoe ziet zijn dag eruit? In elke nieuwsbrief geeft Jasper een inkijkje in zijn leven.

‘Veilig werken is een vorm van professionaliteit’, vindt hoofd van de Arbo- en Milieudienst Hugo M. Nijhof. Vanaf volgend jaar is er meer aandacht voor dit onderwerp. Er komen nieuwe openingstijden voor de gebouwen en nieuwe regels voor werken buiten kantoortijden. Nijhof: ‘Samen zorgen we voor een…

Onderzoek naar flora en fauna met oog voor economische belangen én samenwerking met de lokale bevolking. Dit is allemaal gebundeld in een samenwerkingsprogramma van de Anton de Kom Universiteit van Suriname en Universiteit Leiden. Samenwerken op basis van gelijkheid staat voorop. ‘Een lastige uitdaging,…

Wanneer is een stukje natuur in de stad nu precies een park? En hoe definiëren we een boom of struik? Het lijkt misschien vanzelfsprekend, maar in wetenschappelijke publicaties lopen de definities nogal uiteen. En dan is het lastig vergelijken. Milieuwetenschapper Joeri Morpurgo onderzocht de verschillen…

Een evolutionaire ‘valkuil’ die kam- en marmersalamanders al 25 miljoen jaar achtervolgt: Leidse onderzoekers ontrafelden een mysterieuze DNA-fout die eigenlijk niet zou moeten kunnen ontstaan, maar tóch blijft bestaan. Hoe kan dat? Promovendus James France vond nieuwe aanwijzingen.

Thijs Bosker was lang een echte zesjesstudent, tot hij ontdekte hoe leuk leren wordt als er geen hapklare antwoorden meer zijn. Zijn studenten geeft hij mee dat hoop de motor is die ons in beweging houdt. Zij nomineerden hem als Docent van het Jaar.

Vakgebieden met elkaar verbinden, onderzoek en onderwijs verrijken en innovatieve oplossingen aandragen voor complexe maatschappelijke vraagstukken: dàt is de gedachte achter alle interdisciplinaire activiteiten van de Universiteit Leiden. Wat bereikten we zoal in 2024? Een kleine greep.

Terwijl tienduizenden bezoekers dansen op snoeiharde muziek probeert een team Leidse psychologen op Lowlands harde data te verzamelen voor hun onderzoek. Hoe beleven festivalgangers een virtuele trip? En welke rol spelen factoren als weinig slaap en wel of geen ervaring met psychedelica?

Bacteriën herbergen in hun DNA talloze goudklompjes: stukken DNA die de bouwstenen kunnen vormen voor nieuwe medicijnen. Maar hoe kies je uit miljoenen stukjes de meest veelbelovende? Kijk naar de aan- en uitschakelaars, zegt moleculair bioloog Gilles van Wezel.

Katoen is de meest gebruikte natuurlijke vezel voor kleding. Maar hoe vervuilend zijn onze katoenen spijkerbroeken en T-shirts eigenlijk? Milieuwetenschapper Laura Scherer coördineerde een internationaal onderzoeksproject naar de impact van katoen. ‘Wat consumenten hier in Europa kopen, kan bijdragen…

Hoe veilig zijn de nanodeeltjes in transparante zonnecrème, anti-geursokken en bacterie-werende pleisters? Hoewel er op alle organismen microben zitten, houden de tools die de veiligheid van nanomaterialen inschatten daar nog nauwelijks rekening mee. Die invloed van microben bracht Bregje Brinkmann…

Werelden met elkaar verbinden, onderzoek en onderwijs verrijken en innovatieve oplossingen aandragen voor complexe maatschappelijke vraagstukken: dàt is de gedachte achter interdisciplinair onderzoek. Er gebeurde in 2023 enorm veel binnen de Universiteit Leiden op dat vlak. We doen een kleine, veelbelovende…

Gianne Derks is per 1 mei de nieuwe wetenschappelijk directeur van het MI. Ze heeft langer in het buitenland gewerkt dan in Nederland en na meer dan 27 jaar Surrey droomt ze in het Engels. Wie is deze nieuwe bestuurder en wie of wat heeft haar tot de overstap naar Leiden kunnen verleiden?