Engels, Nederlands, Tibetaans en Arabisch klinken door elkaar in de collegezaal in de Gorlaeus Laboratoria. Leerlingen van de Internationale Schakelklas uit Katwijk bezoeken op woensdag 26 oktober 2016 het Junior Science Lab. Mentor Corriene Haasnoot merkt dat de leerlingen deze middag worden geprikkeld:…

Prof.dr. Gert Jan Kramer is bij de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen in deeltijd benoemd tot hoogleraar Sustainable Energy. Kramer is en blijft daarnaast manager Energy Futures bij Shell. Tot zijn aantreden in Leiden was Kramer hoogleraar bij de TU Eindhoven.

Waarom kies je voor een master in Leiden? We vroegen het een paar van de bezoekers die op 10 oktober naar de Masterdag van W&N kwamen – soms van ver. Ze luisterden naar presentaties, bezochten de infomarkt, bekeken het gebouw. Ze wilden vooral vragen stellen, sfeer proeven en van studenten en docenten…

De hele dag is met man en macht gewerkt om de 4000 kilo zware magneet van de spectrometer van de vrachtwagen af te takelen en door de gangen van de Leidse bètafaculteit te loodsen. Niet helemaal zonder gevaren want de vloeren in het gebouw zijn niet berekend op zoveel gewicht. Dankzij de nodige voorzorgsmaatregelen…

Hoe kunnen dure en zeldzame materialen beter worden gebruikt om schonere brandstof goedkoper te produceren? Onder leiding van Marc Koper, hoogleraar katalyse en oppervlaktechemie, publiceren internationale teams van wetenschappers 3 publicaties in Nature Communications.

Wat zijn momenteel de grote natuurwetenschappelijke thema’s waar iedereen iets van af zou moeten weten? En hoe kan die kennis ons helpen in het dagelijks leven? In de zomercursus Big Science (4 t/m 8 juli) geven Bas Haring en Ionica Smeets antwoord op deze vragen.

Sinds de ontdekking dertig jaar geleden was het een mysterie: hoe beweegt lichaamseigen marihuana zich tussen zenuwcellen in de hersenen? Mario van der Stelt ontdekte met zijn onderzoeksgroep hoe het zit. Dat inzicht kan helpen bij de ontwikkeling van nieuwe medicijnen voor pijn en neurologische aan…

Wereldwijd overlijdt een groeiend aantal mensen aan infecties omdat steeds meer bacteriën resistent worden tegen antibiotica. Nieuwe soorten zijn dringend nodig. Een veelbelovende resistentie-remmer wordt nu ontwikkeld door de onderzoeksgroep van Nathaniel Martin, hoogleraar Biologische chemie. Oratie…

De zuurstofomzetting door moleculaire koperkatalysatoren verloopt anders dan tot nu toe werd gedacht. Michiel Langerman van het Leids Instituut voor Chemisch Onderzoek (LIC) wist de werking van koperkatalysatoren voor deze belangrijke reactie op te helderen. Deze kennis biedt mogelijkheden om nieuwe…

Voor zijn baanbrekend chemisch biologisch onderzoek is aan Mario van der Stelt, hoogleraar Moleculaire fysiologie aan de Universiteit Leiden, de VICI-subsidie uitgereikt. In een nieuwe onderzoekslijn hoopt hij nieuwe aangrijpingspunten voor nieuwe geneesmiddelen te ontdekken voor ontstekingen in het…

Drie Leidse fundamentele onderzoeken binnen de natuurkunde, chemie en medische wetenschap krijgen geld van wetenschapsfinancier NWO. Het gaat om onderzoek naar het magnetisch veld van het heelal, de rol van myeloïde cellen bij kankerimmunotherapie en de evolutie van oereiwitten.

Fotosynthese gebruiken om energie op te wekken, of enzymen gebruiken om effectief biobrandstof te maken; Leidse scheikundigen Huub de Groot en Hermen Overkleeft hebben beiden een NWO TOP-subsidie binnengehaald voor hun baanbrekende onderzoek. Met het geld kunnen zij nieuwe promovendi aannemen.

Als de olie uit oliepalmzaden is gewonnen, kunnen de vruchtresten dienen als grondstof voor bio-ethanol. Maar uitgestrooid op de oliepalmplantage bemesten ze de bodem. Wat is milieuvriendelijker? Edi Wiloso vergeleek bij het Centrum voor Milieuwetenschappen Leiden de beide groene opties. Promotie op…

‎‎Op 21 juni is onze dierbare collega Joan van der Waals overleden na een lang en rijk/vruchtbaar/waardevol leven.

Welke twee Leidse bètawetenschappers presenteren hun onderzoek het aanstekelijkst in drie minuten? Misschien wel degenen met de meeste supporters. Op 14 februari vindt de Leidse voorronde van FameLab plaats. Meld je nu aan als publiek!

Voor veel scheikundigen aan de universiteit is het de ultieme droom: een middel ontwikkelen dat écht bij patiënten terechtkomt. Maar de weg daarnaartoe is lang en onzeker. Nu mag het Leidse middel nizubaglustat door naar de derde fase van klinisch onderzoek. Dat is mogelijk dankzij een investering van…

Elektrongolven kunnen elkaar versterken maar ook tegenwerken. Dit heet destructieve interferentie. Uit metingen aan kleine structuren bij lage temperaturen was al bekend dat dit kan leiden tot een lagere geleiding. Een team van wetenschappers van o.a. de Universiteit Leiden en de Rijksuniversiteit Groningen…

Pas sinds maart dit jaar werkt Sander Wezenberg in Leiden, maar hij heeft nu al een Vidi-beurs van NWO binnen weten te halen. Geïnspireerd door de natuur wil Wezenberg synthetische moleculen tot leven wekken en ze leren communiceren. Maar wie is Wezenberg precies en wat drijft hem?

Complexe moleculen, waaronder de bouwstenen van het leven, ontstaan in laagjes ijs op ultrakoude stofdeeltjes (-260 oC) in de ijle ruimte tussen en rondom sterren. Om deze processen goed te begrijpen gaan Leidse sterrenkundigen een unieke opstelling ‘CRYOPAD’ voorzien van nieuwe en betere meetapparatuur.…

Hermen Overkleeft en zijn collega’s Gideon Davies (Universiteit van York) en Carme Rovira (Universiteit van Barcelona) ontvangen een ERC Synergy Grant ter waarde van 9,1 miljoen euro. Samen zullen zij het Carbocentre Synergy-team vormen voor onderzoek naar enzymen die werken op glycans: complexe koolhydraten.…

Chemicus Gerjan de Bruin ontwierp een methode om het afbraakproces van eiwitten in cellen te remmen. Dat kan mogelijk bijdragen aan nieuwe kankermedicijnen met minder bijwerkingen. Promotie op 1 juni.

Chemicus Sander van Kasteren wil nauwgezet beschrijven hoe ons afweersysteem reageert op vaccins die zijn bedoeld om ziekten als kanker en chronische virusinfecties te bestrijden. Een ERC Consolidator Grant verschaft hem vijf jaar tijd en middelen daarvoor.

Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Jet Bussemaker heeft de aanvraag voor de masteropleiding Farmacie in Leiden goedgekeurd. Een belangrijke stap in het proces om tot een nieuwe masteropleiding te komen.

Onderzoekers van de Universiteit Leiden en de Vrije Universiteit Amsterdam hebben bepaald hoe erfelijke informatie is georganiseerd in archaea, eencellige organismen die onder extreme omstandigheden kunnen overleven. De resultaten van het onderzoek staan in Nature Communications (27 december 2012) en…

Onderzoekers in Leiden, onder leiding van Sebastian Pomplun, hebben een nieuwe methode ontwikkeld om honderdduizenden moleculen te screenen voor geneesmiddelenonderzoek — dit keer zonder DNA-tags, maar met massaspectrometrie. ‘We wilden geneesmiddelenonderzoek sneller en toegankelijker maken,’ zegt…

Chemici Marc Koper en Ian McCrum hebben ontdekt dat de mate waarin een metaal bindt aan het zuurstofatoom van water beslissend is voor hoe goed de chemische omzetting van water tot waterstof verloopt. Dit inzicht helpt om betere katalysatoren te ontwikkelen voor de productie van duurzame waterstof,…

Twee teams van chemici en life science onderzoekers hebben een Technology Area (TA) premie ontvangen van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). Met het geld gaan zij onderzoek doen naar nieuwe geneesmiddelen voor de behandeling van kanker en op nano- en moleculair niveau op…

Het Antoni van Leeuwenhoek/Nederlands Kanker Instituut, het Leids Instituut voor de Chemie en het Pivot Park Screening Centre gaan kennis en infrastructuur delen in het Cancer Drug Discovery Initiative. Vrijdag 11 oktober tekenden ze een letter of intent.

Congres/symposium

Leidse moleculair-celbiologen in de onderzoeksgroep van Annemarie Meijer hebben nieuwe genen ontdekt die specifiek tot expressie komen tijdens de vroege ontwikkeling van macrofagen in de zebravis, waaronder een signaaleiwit dat essentieel is voor de migratie van macrofagen tijdens de immuunreactie op…

Nano-plastics verstoren de ontwikkeling. Meiru Wang, onderzoeker bij het Instituut Biologie Leiden, keek naar de extreme effecten die piepschuim nano-deeltjes kunnen hebben, met kippenembryo’s als model. Haar resultaten zijn alarmerend. Zeker omdat nano-plastics overal zijn. In de lucht, drijvend door…

Micro- en nanoplastics zorgen voor stress bij gewassen zoals sla en wortels. Dat ontdekte promovendus Laura Julia Zantis. Door die stress kunnen planten minder goed groeien en daalt hun voedingswaarde. Dit effect treedt zelfs op bij biologisch afbreekbare plastics.

Hoe kunnen we lever- en nierschade door medicijngebruik voorkomen? Promovendi Marije Niemeijer en Lukas Wijaya onderzochten wat er in onze cellen gebeurt als deze schade zich begint te ontwikkelen tijdens een zogeheten stressreactie. Beiden richtten zich op een ander deelonderwerp en deden interessante…

Op 28 september bezocht de beroemde scheikundige Carolyn Bertozzi de Universiteit Leiden om te spreken tijdens de LED3 seminar. Precies één week later werd bekend dat zij de Nobelprijs voor Scheikunde zou ontvangen. De Leidse chemici Sebastian Pomplun en Hermen Overkleeft zijn fan: ‘Het is een hele…

Met 's werelds eerste neurale synthesizer treden kunstenaar Guy Ben-Ary en zijn collega’s op tijdens het TodaysArt Festival in Den Haag op 21 september. Voor deze performance werkte hij samen met het lab van Erik Danen om neurale stamcellen te transformeren tot neurale netwerken op een chip.

Ambassadeurs uit elf Latijns-Amerikaanse en Caribische landen maakten op 15 mei kennis met de paradepaardjes van het onderzoek van de Leidse bètafaculteit. Prins Carlos de Bourbon de Parme reikte prijzen uit aan twee jonge wetenschappers die onderzoek doen in Latijns-Amerika.

Eiwitten remmen die een rol spelen bij de groei van agressieve kankercellen, dat is het plan van professor Bob van de Water en zijn team. Zij ontvangen hiervoor ruim 700.000 euro van KWF Kankerbestrijding. Onderzoeker Maaike Vreeswijk en patholoog Danielle Cohen zijn aangesloten vanuit het LUMC.

Uit alle hoeken van de wereld komen studenten en promovendi naar Leiden of Den Haag. Als blijk van waardering voor hun komst reikte de gemeente Leiden op 16 november een certificaat uit aan de nieuwste lichting. ‘Nu voel ik me nog meer onderdeel van de gemeenschap.’

Onderzoekers van de Universiteit Leiden hebben iets unieks ontwikkeld: een nieuw model dat het verloop van ziekte na een dengue-infectie nabootst. Met dit 'dengue-op-een-chip'-model kunnen ze het virus beter bestuderen. De timing is goed: door klimaatverandering rukt dengue wereldwijd op.

Door eiwitten in tranen te meten, kunnen oogartsen gemakkelijker de diagnose droge ogen (Dry Eye Disease) stellen. Peter Raus, een Belgische oogchirurg en promovendus bij het Instituut Biologie Leiden, werkte een nieuwe methode uit voor eiwitbepaling in traanvocht. De techniek is ook veelbelovend voor…

Denk jij bij natuurkunde alleen aan ingewikkelde formules? Dan ben je niet de enige. Daarom organiseert het Leids Instituut voor Natuurkunde elk jaar de LION Image Award om een andere kant van natuurkunde te laten zien: mooie beelden over intrigerende wetenschap. De winnaar van de fotowedstrijd van…

Confetti, steltenlopers en de nieuwe Einsteinfontein. Op maandag 2 september is het Gorlaeus Gebouw van de Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen feestelijk geopend. Samen met Constantijn van Oranje knipte een aantal studenten het lint door. Decaan Jasper Knoester: ‘Het gebouw staat, nu is het aan…

Natuurkundige Marileen Dogterom is een van de winnaars van de Spinozapremie 2018. Ze is hoogleraar aan de TU Delft, waar ook haar lab staat, en is daarnaast verbonden aan de Universiteit Leiden als Medical Delta Professor. Ze verdient de prijs voor haar onderzoek naar het geraamte van de cel.

Insecteneieren zijn niet zo weerloos als werd gedacht. Ze hebben een beschermlaag die hen behoedt voor invloeden van buitenaf. Dit ontdekte bioloog Chris Jacobs. De antibacteriële stoffen die in deze laag worden geproduceerd, zijn mogelijk goede antibiotica. Promotie 4 december.

Het vinden van goede nieuwe geneesmiddelen is een langdurig, kostbaar en onzeker proces. Laura Heitman wil dat proces kansrijker maken door meer te weten te komen over de binding tussen geneesmiddelen en eiwitten die een rol spelen bij ziekte. Ze noemt het ‘geneesmiddelenonderzoek 3.0’. Oratie op 9…

Op 20 november vond de lezing van Prof.dr. Han de Winde met voorbroodje plaats. Naast de vaste schare NGL leden waren veel jonge alumni van de Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen tot het onderwerp aangetrokken. Ze wilden graag een academische lezing bijwonen omdat ze niet allemaal in de wetenschap…